Elon Musk,Yaşamayanlar,Jack Ma ve IPhone XS

Son günlerde teknoloji konusunda öne çıkan olaylara gelin göz atalım!

Elon Musk Esrar İçti

İlk haberimiz teknolojiden çok teknolojiyi üreten bir adamın bu hafta içi yaptığı ve herkesi çok şaşırtan hareketinden. Elon Musk katıldığı bir internet programında sunucunun “Esrar ister misiniz ?” sorusuna olumlu yanıt verince ve program boyunca esrar içince Amerika’ da ve hatta dünyada bir anda gündem haline geldi. Ayrıca gündem olmasından daha çok şirketlerinin hisselerinin büyük değer kayıpları yaşaması ve bazı üst düzey yöneticilerin istifası gibi sonuçları oldu.

Yaşamayanlar

Türkiyenin ilk vampir dizisi olan “Yaşamayanlar” 6 Eylül’ de seyircisiyle buluştu. Başrollerini Kerem Bursin, Elçin Sangu, Birkan Sokullu ve Selma Ergeç paylaşıyor. Türkiye’ de daha önce yabancı vampir dizi ve film serilerine ilgi gösteren bir kitlenin olduğunu biliyoruz. Şimdi ilk kez bir Türk yapımı izleyecek olan seyircinin geri dönüşü merakla bekleniyor. Dizi bir internet medya kuruluşu olan BluTV de yayınlanıyor.

Jack Ma Emekli Oluyor

Ünlü Çin e-ticaret şirketi olan Alibaba’ nın kurucusu ve Ceo’ su Jack Ma bu pazartesi emekli olacağını açıkladı. Jack Ma şirketi  birçok işten red yedikten sonra kurduğunu ve sıfırdan dünyanın en zengin iş adamlarının biri olduğunu önceki konuşmalarında açıklamıştı. 19 yılda devasa bir e-ticaret şirketine dönüşen Alibaba artık kurucusuna veda ediyor. Jack Ma artık hayır işlerine kendini vereceğini şirketin sadece yönetim kurulunda kalacağını açıkladı.

iPhone XS geliyor

Apple firmasının amiral gemisi olan IPhone X serisinin daha büyük ekranlı modeli olacak olan XS modeli geliyor. IPhone’ un bir çok modelinin tanıtılmasının beklendiği önümüzdeki günlerde XS  modeliyle yine gündeme oturmasını bekliyoruz. Henüz teknik özellikleriyle ilgili bir bilgimiz olmasa da fiyatının şimdiden 10.000 tl dolaylarında olacağını tahmin etmek zor değil.

Allocation

Merchandise allocation, in season planner,store planner yada son güncel hali ile store merchandise. Allocation’ı sizler için kısaca anlatmak istiyorum bu hafta.

Yıllar içinde ismi bir çok kez değişse de asıl amacı hiç bir zaman değişmedi.

-Doğru ürünü
-Doğru yerde
-Doğru zamanda
-Doğru miktarda
-Doğru fiyatta

bulundurma stratejisi. Bir şirket düşünün ki müşteri talebini aldıktan sonra talep doğru planlanmış,üretim mükemmel ilerlemiş, ürünler depoya kusursuz yerleştirilmiş olsa bile doğru sevk verilmediği sürece yaptığınız tüm çalışma koca bir çöp yığınına dönüşmektedir.

Ne demek istediğimi kısa bir hikaye ile anlatayım isterseniz.

Tesla Motor firmasında çalışan bir allocatorsınız. Firmanın planlamacıları bir sene öncesinde oluşabilecek tüm taleplere göre bir bütçe planlayıp üretim emri oluşturmuş. Ürünleri taleplerin oluşacağı dönemde depoya getirmiş. Şimdi sıra sizde o zaman show must go on!

Ürünleri sevk etmek için öncelikle nelere bakarsınız?

Üretim tek tip olmadığı için özellik bakımından farklı ürünler var deponuzda. Planlamacınız genel bir bütçe-adet planlaması yaptığı için ürünün satacağı yerleri sizin belirlemeniz gerekmektedir.

Toplamda 40 mağazanız var ve 4000 adet ürün deponuzda sizi bekliyor. Ürünlerin ve mağazaların özellikleri aşağıdaki gibi.

-10 mağazanız kırmızı renkli arabaları iskontosuz ve hızlı satıyor.
-5 mağazanız siyah ve teknik özellikler bakımından diğerlerinden daha yüksek güçteki arabalara talep gösteriyor.
-8 mağaza en çok iskontolu araba satılan yer. Bu mağazalar daha uygun fiyatlara duyarlı.
-3 mağaza yeşil renkli araba olsa alacaklarını söylemiş. Bu yüzden planlamacınız bu sene test etmek için 100 adet yeşil renkli performansı güçlü araba üretmiş.
-10 mağaza da hem kırmızı hem beyaz hemde siyah renklerini ortalama 20% indirim ile satıyor. Mağaza satış hızı ortalamanın üstünde.
-4 mağaza ise hangi model ürün hangi tip özellik koyarsan koy mağazada ürün kalmıyor ilk fiyattan satıyor.

Bu özelliklere göre 4000 ürünü dağıtman gerekiyor fakat her mağazanın doluluk seviyesi 95%-100% arasında olmak zorunda. Nasıl çıkarsın bu işin içinden?

Bunları çözmek için tüm mağazaların satış detaylarını analiz etmeniz gerekmektedir. Fiyat,Renk,Araç Performans bilgisi bunların hepsinin detaylı çözümledikten sonra mevcut durumdaki stoğunuzu mağazalara sevk ettirmeniz gerekmektedir. Bundan dolayıdır ki allocation işin en önemli noktasıdır. Bir ürünü çok satmasını veya az satmasını direk etkileyen departmandır.Analizler ve müşteri beklentileri göz önüne alarak bu iş yapılabilir. Genelde yeni mezunların iş hayatına başlarken tercih ettiği bu departman yıllar içinde daha efektif görevler ile genişletilerek şirketteki çoğu kişinin bu departmanlara yönelmesi gözlenmiştir. Hem eğlenceli hemde içinde sayısal olan bir alanda çalışmak isterseniz Store merchandise departmanını bir düşünün derim.

Bir sonraki yazıya kadar…

Dünyayı Trolleyen Adam ELON MUSK

Trolleyen diyoruz çünkü yaptı yapamadı olamayacak başarısız olacak derken Falcon Heavy uçurdu üstelik yörüngeye birde Tesla’yı bıraktı. 5 gün önce gerçekleşen uçuşun etkileri hala taze. Starman Tesla’nın içinde şu an uzayda havalı bir seyahat etmekte.

Biliyorsunuz Elon Musk’ın en büyük hayali Mars’a insanlı uçuş gerçekleştirip orada insanlık için yeni bir yaşam kurmak.Bu hayali içinde SpaceX şirketini kurdu ve dünyanın en güçlü roketlerini Florida eyaletindeki Kennedy Uzay Üssü’nden uzaya fırlattı. Tabiki işin bu kadar popüler olmasının tek yanı uzaya roket atması değil aynı zamanda roketin içine yerleştirmiş olduğu üstü açık Tesla Roadster model araçla birlikte uzaya gitmesi onu bu kadar ilginç bir olay haline getirdi.

Falcon Heavy, 2 saatlik ertelemenin sonunda uzaya gönderildi. Milyonlarca kişi -yaklaşık 2M insan olduğu söyleniyor- bu uçuşu canlı yayında izledi.

Falcon Heavy Animation

Falcon Heavy 3 roketten oluşan bir uzay aracıdır. Mars’a doğru ilerlerken ilk etapta iki roket ana gövdeden ayrıldı ve bunlar bir süre sonra Dünya’ya belirlenen noktalara varmak üzere geri döndü. Bu roketler aynı anda belirlenmiş olan varış noktalarına beklendiği gibi bir iniş gerçekleştirdi.Diğer ana roket okyanustaki kaptansız gemi denilen alana geri dönmesi bekleniyordu fakat bu roket başarısız bir iniş yaparak okyanusa düşerek parçalandı. Elon Musk’a fırlatmadan önce bu test uçuşunun ne kadar başarılı olmasını bekliyorsunuz diye sorduklarında 2/3 başarı bekliyorum demiştir. Aslında bu çalışmaylada hedeflediği başarıyı gerçekleştirmiş oldu bir nevi. 3 roketten 2 si dünyaya parçalanmadan geri döndü. Uzay çalışmaları için üretilen roketlerin tekrar tekrar kullanılması ve buradaki maliyeti min değere indirgemesi en büyük inovatif çalışmalardan biriydi. Musk bu iki roketin atmosfere girerek parçalanmadan varış noktalarına ulaşması yaptıkları işin ne kadar başarılı olduğunu tüm dünyaya göstermiş oldu.

O değilde şu an Mars’ın yörüngesinde bir Tesla Roadster model bir araç ve kendi üretimleri olan astronot kıyafetlerini giyen cansız bir Starman var. Elon bu test uçuşunda 2/3 lik başarı beklediğini idda etsede bence şuan 3/3 lük bir başarı hikayesi var. Nasıl mı?

*Yarım yüzyıldır uzay endüstrisine çalışma yapamayan bir dünya için özel bir şirketin -tamamen özel, halka açık olmayan bir şirket- uzaya roket fırlatması -tekrarlı kullanımı olan roketler-
*Uzayda insanlar için özel yapımı olan astronot kıyafetlerinin dayanıklılığını üstü açık bir araba içinde bulunan cansız bir manken üzerinde denenmesi
*Bence en önemlisi uzayda bile parçalanmayan otomobiller üretmesi 🙂

Yani her türlü bir dönüşüm mevcut. Yaptığı her çalışmada, tüm girişimlerinin birbirini desteklediğini göstermesi yeni bir iş modeli algısını gösteriyor.Kimyada “Lavoisier’in Maddenin Sakımı Kanunu” vardır. Bu kanun “Hiçbir şey yoktan var olmaz; varken de yok olmaz” olarak geçer. Musk ürettiği hiç birşeyi bir birinden ayırt etmeden bir biri içinde dönüşümünü sağlayarak kendi ekosistemin de döngüsel olarak yaşatıyor. Başarılı olmasının altındada belkide bu yatıyor. Pazarlama sistemi çok kuvvetli aynı anda bir çok markasının tanıtımını yapıyor. Belki duymuşsunuzdur girişimciler yatırımcı karşısına çıktıkları zaman 3 dakikalık bir zamanları vardır hikayelerini anlatması için. Yani 180 saniye de tüm detayları vermeniz beklenir. Musk’ta sanırım bunun farkında ki tüm girişimlerinden bahsedebilmesi için bir kombinasyon oluşturarak bunu bizlere aktarıyor yoksa her çalışması için aynı anda 2M insanı toplaması pekde mümkün görünmüyor.

Günün sonunda hayallerine bir kaç adım kalan bir Musk var karşımızda. Yapamaz diyenlere inat bir şekilde hedefine koşuyor ve bunu bir şekilde başarısızlıklarından öğrendikleri ile birlikte başarıyor. Başarısızlık yeni yüzyılın bence başarı göstergesi. Belkide bir zaman sonra “Ne kadar başarısızsınız?” diye sorular gelir mi?

Bir sonraki yazıya kadar…

How Not to Land an Orbital Rocket Booster!!!

NOT1: SpaceX youtube kanalına üye olarak güncel videoları ve canlı yayınları izleyebilirsiniz.
NOT2: Başarısızlık güzeldir. Başarısız olmaktan korkmayın :):)

“Geniuses are Always Branded as CRAZY”

Sık sık ziyaret ettiğimiz sosyal medyada gezerken haber akışına şu yazı düştü; “Dahiler her zaman deli damgası yer”. Sizcede çok doğru değil mi?

Toplum tarafından yapılması mümkün görünmeyen bir durumu biri çıkıp bu yapılabilinir dediğinde herkes ona deli gözü ile bakar. Çünkü sanırlar ki kendilerinin yapamayacağı şeyi bir başkasının yapması olasıksız.

21. yüzyılın deliside pardon dahiside Elon Musk! Uzayda bir koloni oluşturup insanlığın soyunu tükenmekten kurtarmak gibi bir hayali var. Hemde tanımadığı insanlar dahil. Bu zamanda kim tanımadığı çıkarı olmayan birileri için iyilik yapmak ister ki? Petrol yüzünden çıkan savaşların bitmesi adına elektrikli araba üretmesi bu arabaların enerji kaynakları konusunda ise insanların evlerindeki çatıları değerlendirerek güneş enerjisini arabaların enerji kaynağı olarak kullanması.Gerçekten bu adam deli arkadaşlar.

İnsanların birine bağlı kalmadan kendi kendine yetebileceği bir dünya kurma peşinde. Üstelik bu bahsettiğimiz kaynaklardan çok iyi paralar kazanabilir servetine servet katabilir. Ama insanlığın geleceği için insanlığa yatırım yapan bir insandan bahsediyoruz.

ELON MUSK

Güney Afrikada doğmuş Amerikalı çılgın mucit ve girişimci.SpaceX’in kurucusu ve Tesla Motors ile PayPal’ın kurucu ortağı.Aynı zamanda SolarCıty’nin de başkanı. Hani şu çatılardaki kiremitlere güneş enerjisini depolayacak panellerini yapan şirket.
12 yaşında geliştirdiği Blastar adındaki uzay oyununu yaklaşık 500$’a satarak ilk girşimini yaptı. Ardından 17 yaşında Kanada’ya yerleşti. *1992 yılında, Kingston, Ontario’daki Queen’s University’de iki yıl geçirdikten sonra, University of Pennsylvania’da işletme ve fizik okumak için Kanada’dan ayrlıdı. The Wharton School of the University of Pennsylvania’da Ekonomi alanında lisans diploması aldı. Ayrıca University of Pennsylvania, School of Arts and Sciences’dan da,Fizik alanında yan dal diploması aldı. Daha sonra Uygulamalı Fizik ve Malzeme Bilimi alanında doktora yapmak için Kaliforniya’nın Silikon Vadisi bölgesine taşındı. Ancak doktorayı tamamlamadı.*(ceostudent.com)

Kardeşi ile zip2 yi kurarak girişimci ruhunu bırakmayan musk şirketi büyüterek 1999 yılında o dönemin en büyük arama motoru AltaVista ya sattı.

Musk 99 yılında bir çevrimiçi finans ve ödeme sistemi olan X.com’un kurucu ortaklığını yaptı. Bir sonraki sene açık arttırma sistemi olan Confinity firmasınıda bünyesine katarak PayPal’ı oluşturdu. Ekim 2002 ye geldiğinde PayPal eBay tarafından 1.5$ milyarlık hisse senedi karşılığında satın alındı.

Elon Musk bu satış sonrası hayatını hiç çalışmadan devam ettirebilirdi. Bir ada satın alıp kendi hayatını kendi istediklerine göre şekillendirebilirdi. Fakat bu çılgın adamın aşağıdaki sözü onun ne kadar ilerisini düşündüğünün kanıtıydı.

“Er ya da geç hayatı mavi-yeşil topun ötesine genişletmek zorunda kalacağız ya da soyumuz tükenecek.”

PayPaldan kazandığı parayı 3 sektöre yatırım yaparak kullandı.

-Solarcıty
-Tesla
-SpaceX

Solarcıty; Peter ve Lyndon Rİve Kardeşler tarafından kuruldu. Şirket günümüzde güneş panelinden şarj istasyonlarına çeşitli amaçlar için kullanılan sistemler geliştirmekte.

Tesla; yüksek performanslı elektrikli araçlar üretmeyi hedefleyen bir şirket. Petrol kaynaklarını kullanmadan sadece elektrik enerjisi ile çalışan arabalar icat etmektedir.

SpaceX; En büyük hayali uzayda koloni oluşturmak,gezegenler arası seyahat ettirmek aynı zamanda bunları ekonomi sınıfı uçak bileti fiyatına yapmak.

Bunların yanında birde kendi tasarımı olan Hyperloop aracı var. Elon Musk bizzat kendi tasarladığı aracı, metro gibi tüneller içinden geçerek vakum teknolojisini kullanarak ulaşımı sağlayacak. Ayrıca araç enerjisini yine güneş panellerinden toplanan enerji ile çalışacak.

Kısaca hayatına dair bahsettiğim bu çılgın mucitte dikkatimi çeken bir durum var. Küçüklüğünden beri bir hayali var. Bu hayaline ulaşmak için adım adım ilerliyor. Her zaman başarılı değil elbette ama başarısızlıkları onu daha da başarılı kılacak yeni çözüm yollarına itiyor. Uzaya gitmek istiyor. Şuan bunu gerçekleştirebilecek bir mal varlığı var illaki yapar. Ama herkesi bu hayaline dahil etmek istiyor. Dünyanın yaşanılabilecek bir yer olması için çabalıyor. Doğa enerjilerini nasıl kullanabilir hale getireceğini bulmaya çalışıyor.İnsanların savaşmadan , kavga etmeden bir şeyler üretip bir arada da huzurlu bir şekilde yaşayabileceğimizi göstermeye çalışıyor. Aslında en önemlisi hayalini gerçekleştirmek için birilerini beklemiyor. İnatla,azimle çalışıyor ve adım adım ilerliyor.

Tesla’yı kuruyor. Elektirikli araç üretiyor.Bu araçların şarj yapmak için bir enerjiye ihtiyacı var. Bunun için Solarcıty gibi bir firma ile çalışıp evlerin kendi enerjisini üretecek bir hale getirip Tesla araçları için enerjiyi buluyor. Bu şirketlerden kazandığı paralar ile SpaceX için yeni teknolojiler üretiyor.

Elon Musk aslında döngüsel bir iş modeli kuruyor. Birbiri ile bağlantılı şirketler ama sektörler farklı ve buradan kazanılan para bir sonraki girişimi için kaynak oluşturuyor ve bunları kimseyi sömürmeden elde ediyor. Alım gücüne ve ihtiyaca odaklı ürünler üreterek kişinin almasını sağlıyor. Yanında çalışan kişilerin fikirlerini ve bilgisini doğru kullanması konusunda yönlendiriyor. Doğru sorular ile sorunu tespit edip çözüm bulma sürecini kolaylaştırıyor.

Elon Musk bir girişim yapacağı zaman bence aşağıdaki adımları kafasında kurguluyor 🙂

-Hayal Kur
-Kaynak Araştır
-İnsanlığa Faydalı mı?
-İleride bu girişim yanlış amaçlar için kullanılır mı?
-Bir sonraki girişim için alt yapı oluşturur mu?

İncelediğim çoğu çalışması bana bunları düşündürdü. Bencil olmadan döngüsel işler yaparak çalışmalarına devam ediyor ve asla vazgeçmiyor.

Sanırım ölmeden önce yapılacaklar listemde Elon Musk ile tanışmayıda ekleyeceğim.

Bir sonraki yazıya kadar…